Mozart

Wait
  • Begin_button
  • Prev_button
  • Play_button
  • Stop_button
  • Next_button
  • End_button
  • 0 / 0
  • Loading_status
Nhấn vào đây để tải về
Báo tài liệu có sai sót
Nhắn tin cho tác giả
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Tôn Nữ Bích Vân (trang riêng)
Ngày gửi: 10h:10' 04-03-2008
Dung lượng: 213.5 KB
Số lượt tải: 172
Số lượt thích: 0 người
Mozart
Năm 1991, Âu châu đã tổ chức  rầm rộ lễ kỷ niệm 200 năm ngày Mozart qua đời, nhưng không thể so sánh với năm 2006, kỷ niệm Sinh Nhật thứ 250 của Wolfgang Amadeus Mozart (1756 - 2006). Tại Salzbourg, thành phố nơi Mozart ra đời, một tuần lễ trước  ngày 27 tháng  1 năm 2006, đã biến thành một sân khấu khổng lồ với những buổi hòa nhạc, vũ ballet , thảo luận... tổ chức  trong nhà  cũng như ngoài trời.
Vienne, thành phố Áo dành 110 triệu euros cho việc xây dựng và làm mới lại những phòng hòa nhạc, đặc biệt là  nơi mà Wolfgang Amadeus Mozart đã chơi nhạc và dạy học. Một phòng hòa nhạc mới đã được  khánh thành hôm nay, ngày 27/01/06.  Nhà dành riêng cho nhà soạn nhạc mà cho tới ngày nay chỉ được biết dưới tên "Nhà Figaro", bởi vì tại nơi này ông sáng tác  bản nhạc kịch Les Noces de Figaro". Kể từ hôm nay, người ta gọi nó là "Nhà của Mozart". Nhà hát có thể chứa 1650 khán thính giả, nghĩa là có thêm 250 ghế.  Nhạc kịch "Idoménée" được diễn ngay đêm nay tại  nhà hát Theater-an-der-Wien. Đại hội liên hoan hè (Festival) Salzbourg sẽ chơi toàn bộ các tác phẩm của nhà soạn nhạc. Tại thành phố Áo mà Peter Marboe, chủ tịch, giữ số tiền là 30 triệu euros cho một chương trình rộng lớn  về hòa tấu, và lẽ tất nhiên là có phần  sáng tác. Trong năm sinh nhật này, Salzbourg tổ chức không ít hơn 36 opéra trong đó có 22 opéra của Mozart, 260 concert, 55 messe và hàng trăm thứ khác... và cho tới giờ, người ta đã bán được một phần lớn trong số 242.000 vé. Nhà cầm quyền Salzbourg hy vọng sẽ được thêm một lợi tức trực tiếp và gián tiếp cỡ 50 triệu euros năm nay, 2006.
Nhiều nơi trên thế giới tỏ lòng cảm phục:
Năm sinh nhật này được  tổ chức từ Âu sang tận Á châu. Những tài liệu và hòa nhạc được chiếu lên đài truyền hình của 25 nước suốt ngày 27, trong khuôn khổ "24 giờ Mozart".  Những lễ hội bắt đầu từ ngày 27 tháng 1 tại Salzbourg với  World Symphony (nhạc giao hưởng thế giới) của Mozart ,  khoảng 700 đề nghị do 25000 nhạc công khắp trái đất để làm say mê khoảng 1,8 tỉ khán thính giả của các đài truyền hình trên thế giới.
- Đầu năm 2006, nhạc trưởng Pháp, Mark Minkowski và dàn nhạc của Âu châu mở đầu bằng "năm Mozart" tại sảnh đường của lễ hội Salzbourg.  Tại Vienne, buổi hòa nhạc nổi tiếng dành cho Ngày Đầu Năm về các nhà soạn nhạc  valse nổi tiếng mà người đi đầu là Johann Strauss, đã phải nhường, để mở màn bằng  bài Les Noces de Figaro , dưới sự điều khiển của nhạc trưởng Mariss Jansons tại nhạc viện Letton.
- Tại Vienne , dưới sự điều khiển của Bertrand de Billy, người Pháp, hòa nhạc tác phẩm Lễ phong vương (Krönungsmesse , Messe du Couronnement) cung ut trưởng KV.317 , 1779) tại thánh đường Saint-Etienne. - Tại Salzbourg, một hội lớn do Riccardo Muti điều khiển - Tại Pékin, nhà dương cầm Lang Lang tổ chức buổi hòa nhạc - Tại Prague, Manfred Honeck, người Đức, mở đầu "Don Giovanni" và symphonie n° 38 tại Théâtre des Etats, nơi Mozart đã sáng tác và trình diễn năm 1787. - Tại Berlin (Unter den Linden), nhạc trưởng Do thái Daniel Barenboim điều khiển Staatskapelle trong điệu nhạc Mozart với giọng baryton ca sĩ Đức Thomas Quasthoff. - Tại Munich, nơi "Idoménée" được soạn ra năm 1781, nhà hát diễn 6 tác phẩm của Mozart cho tới 14 tháng 2 - Tại New York, nhạc trưởng Anh Simon Rattle và ban nhạc Berlin diễn những bản Sénérade, symphonie và concerto với nhà dương câm Áo Alfred Brendel tại Carnegie Hall - Tại Tokyo, Nippon Mozart Kyokai sẽ trình diễn Concerto cho sáo và đàn harpe....  
B/ Tiểu sử Mozart
 Mozart là một thần đồng mà tài năng cho tới ngày nay chưa có ai vượt qua được. Nhạc sĩ này đã biết chơi đàn vĩ cầm và dương cầm khi mới lên 3, bắt đầu viết ra các bản "nhạc khúc nhịp ba" (minuets) vào tuổi lên 6, soạn bản "giao hưởng" (symphony) đầu tiên khi chưa đầy 9 tuổi, sáng tác "diễn ca khúc" (oratorio) khi 11 tuổi và "nhạc kịch" (opera) lúc mới 12.  Trong số 3 nhạc sĩ bậc thầy của nền Âm Nhạc Tây Phương là Bach, Beethoven và Mozart, nhạc của Bach mang tính nguyên thủy (original) với nền nhạc đa âm (polyphonic basis). Beethoven có tính nhạc vừa bí ẩn, vừa mang cá tính và cách mạng, đã mở đường cho các nhạc sĩ của thế kỷ 19 và 20, thì riêng với Mozart, ông đã viết nhạc cho thời đại của mình mà không quan tâm tới âm nhạc của tương lai.  Ngôn ngữ âm nhạc của Mozart cũng giống thứ âm nhạc của các nhạc sĩ đi trước như J. C. Bach hay J. Haydn. Mozart đã dùng các thể nhạc truyền thống, bao gồm các loại giao hưởng, nhạc kịch (opera), nhạc hòa tấu 4 đàn (quartet)… Ông đã theo đúng các tiêu chuẩn mẫu mực, làm đúng theo các quy thức cổ điển, làm tốt đẹp hơn mọi phương cách thể hiện âm nhạc, cho nên nhạc của Mozart là hiện thân của sự toàn hảo mà nền âm nhạc thời đó có thể đạt được.  Mozart là nhạc sĩ có năng khiếu đặc biệt về âm nhạc lại được giảng dạy ngay từ đầu về nhạc lý và nhạc cụ bởi người cha có tài, một nhạc sĩ vĩ cầm đã soạn ra nhiều nhạc phẩm giáo khoa. Ông Leopold Mozart đã huấn luyện người con trai kỳ tài của mình rồi đưa cậu nhạc sĩ nhỏ tuổi này vào các hoàn cảnh âm nhạc tốt đẹp nhất của thời đại. Wolfgang Mozart còn được học âm nhạc với tất cả các nhạc sĩ tài danh đương thời, đã theo các hành trình tới kinh đô của các nước Pháp, Anh, Hòa Lan, Ý…, đã sống tại thủ đô âm nhạc của thời đó là thành phố Vienna cũng như quen thuộc với các thành phố lớn khác của nước Đức.  Mozart đã làm quen với mọi nhạc thức, cộng thêm vào là thiên tư và bản chất, tất cả đã khiến ông bắt chước được các kiểu mẫu cũ, tổng hợp và cải tiến các nhạc phong của thời đại rồi viết ra một thứ âm nhạc mới khác hẳn các nhạc sĩ lừng danh thời đó.  Nhạc phong (mucical style) của Mozart đã mang nhạc tính tuyệt đối (absolute musicality). Nếu âm nhạc cổ điển của Beethoven hay âm nhạc lãng mạn của Berlioz và Chopin hàm chứa các cảm xúc nội tâm thì âm nhạc của Mozart lại không cho thấy những dấu vết của những đau khổ của cuộc đời mình. Âm Nhạc của Mozart đã được thăng hoa và chuyển thành các vẻ đẹp âm thanh trong cách thẩm mỹ cổ điển.  Wolfgang A. Mozart đã trải qua một cuộc sống ngắn ngủi nhưng lại sáng tác ra các tác phẩm rất phong phú. Cuộc đời của Mozart có thể được chia làm 3 giai đoạn: (1) thời thơ ấu và thiếu niên (1756-1774), (2) thời kỳ viết nhạc phẩm (1774-1781), và (3) các năm cuối sống tại thành phố Vienna (1781-1791).
I/ Thời thơ ấu và thiếu niên của Mozart (1756-74).


Nơi Wolfgang sinh ra

Năm 1747, Leopold Mozart (1719-1787) cưới con gái một công chức cao cấp nước Áo, Anna-Maria Pertl. Leopold  là  một nhạc sĩ vĩ cầm rất giỏi. Ông là cây violon thứ hai của triều đình tại Salzbourg. Ông  cũng là nhà soạn nhạc và  viết quyển Phương pháp học violon. Anna-Maria là  người đàn bà  hiền và dịu dàng. Họ là một cặp đẹp đôi tại  Salzbourg. Năm 1751 Maria-Anna, con gái đầu lòng của  họ ra đời, là  niềm hãnh diện của Leopold vì cô bé có tài về violon. Nhưng ngày 27 tháng  Giêng 1756 lúc 20 giờ, một thiên tài  thật sự ra đời: Wolfgang
Tên của bé  là  Johannes Chrysostomus Wolgangus Theophilus, nhưng  thường được gọi tắt là  Wolfgang, có  khi là  Wolfgangerl hay Wolferl. Sau đó, bên Ý dịch chữ   Theophilus  thành Amadeus, và   bên  Ðức dịch thành Gottlieb.
Năm 1776  Mozart vừa sinh ra đời thì  Haydn được 24 tuổi, Rameau 73, Voltaire 62, Haendel 71, Beaumarchais 24, Bach đã  mất trước đó 6 năm.   Từ lúc 3 tuổi, Wolfgang  bắt đầu đàn  trên clavecin của chị Nannerl để "tìm những  nốt nhạc  thương  nhau", thời đó gọi là đàn hapsichord, Mozart cũng đòi học nhạc. Cả hai chị em được cha dạy âm nhạc Mozart đã không thua chị, mà còn tập sáng tác các bản nhạc khúc nhịp ba (minuets). Mozart  biểu lộ khả năng tập trung tư tương, trí  nhớ, thiên khiều về  âm nhạc và  phân biệt  âm sắc chính xác  tuyệt đối. Cha ông nghiêm khắc nhưng là một nhà sư phạm âm nhạc  giỏi, dạy ông. Hai chị em được cha đem theo trình diễn nên nhờ đó Wolfgang có cơ hội thu nhận được ảnh hưởng mới của âm nhạc.




Mozart 6 tuổi
 12 tuổi
 chị Nannerl

 Ngoài việc học đàn dương cầm, Mozart còn đòi học vĩ cầm. Một hôm ông Leopold và hai người bạn cùng họp nhau để hòa 6 bản trio (bản hòa tấu 3 đàn) do Wentzl, một trong hai nhạc sĩ kia sáng tác, Mozart lúc đó nằng nặc đòi chơi vĩ cầm bè hai. Rồi do khả năng thực sự, cậu bé Mozart dần dần được phép đàn vĩ cầm bè một với các nhạc sĩ lớn tuổi khác.   Lúc  5 tuổi, ngay khi chưa biết viết, ông đã soạn ra  vài tác  phẩm. Ông đàn và cha  ông  thảo ra  trên giấy.  Ðứa  bé  trai tỏ ra có  năng  khiếu đặc  biệt đến nỗi  tháng  giêng năm 1762, cha  ông được Schrattenbach  cho nghỉ phép 3 tuần  để "cho thế  giới xem sự mầu nhiệm". Những cuộc trình diễn kéo dài 9 năm! Gia đình Mozart rời Salzburg vào tháng 1 năm 1762, hướng về thành phố Vienna.
Trong  những lần đi chu du mà Mozart đã gặp hai nhà soạn nhạc Schobert Johann (1735-1767), nhà soạn nhạc  Ðức dạy  Mozart đàn. Ông  là một trong những  pianiste đầu tiên  và soạn nhiều bản  sonate và  concerto nhờ  đàn  piano) tại Paris, và  Bach Jean-Chrétien  (1735-1782), con trai út của  Jean Sébastien Bach (1685-1750), dưới ảnh hưởng của  cha, Jean Chrétien nổi danh và soạn  rất nhiều opéra) ) tại Londres.
Schobert Johann đánh thức  trong  ông  sự  thanh thoát nhẹ nhàng, cường độ thống thiết và thơ nhạc, còn Jean Chrétien thì cho ông sự ấm áp đầy ánh sáng của  miền Nam  nước Ý




Schobert Johann
Joseph Haydn
 Johann Christian Bach

Khi trở về Áo, ông đã thấm nhuần tâm hồn nhạc của miền Nam nước Ðức nhờ  Joseph Haydn, lớn  hơn ông 24 tuổi, mà  ông  khám phá  khi đến Vienne. Joseph Haydn (1732 -1809) nói với Leopold Mozart: "Thành thật mà  nói với ông, trước  Thiên Chúa, rằng  con trai ông là  nhà soạn nhạc  lớn nhất mà tôi đã từng quen hay biết tiếng. Cậu ấy có khiếu thưởng thức và hơn nữa có  khoa học  sáng  tác cao nhất"
 1) Tóm tắt cuộc hành trình của Mozart tại Âu châu
Năm 1762, lần trình diễn đầu tiên của  Mozart lúc  6 tuổi tại triều đình hoàng gia Áo ở Vienne.
Lần  thứ hai trong  3 năm (1763-1766) qua Ðức (Mannheim, Francfort), và Bruxelles, Paris, Londres, La Haye, Amsterdam, Lyon, Genève.

 
Gửi ý kiến