Mới sáng sớm mà không khí đã rất oi bức, báo hiệu một ngày dài nóng nực. Từ lúc mờ mờ đất, chúng tôi đã rủ nhau ra trước sân trường. Gọi là sân trường nhưng thực ra trường của chúng tôi giống một ngôi nhà hơn. Ngôi nhà ấy rôm rả và nhộn nhịp khác hẳn những ngôi nhà cửa đóng im ỉm nằm rải rác xung quanh.

hôm nay là ngày cuối cùng chúng tôi được ở nơi đây. Không thể nhìn bằng mắt cái khung cảnh thân thuộc này nhưng bằng trực giác chúng tôi cảm nhận sâu sắc tất cả và chúng tôi yêu nó. Cả trường tôi chỉ có duy nhất một lớp học và độ tuổi của mọi người cũng rất khác nhau. Mười bốn mười lăm có, tám chín tuổi cũng có. Mỗi người một tâm trạng nhưng tất cả lại cũng chung một nỗi lo. Sau khi rời khỏi nơi này từng người sẽ được gửi về địa phương học tiếp. Không biết khi học cùng các bạn sáng mắt sẽ như thế nào? Câu hỏi ấy làm tâm trí mọi người bất an. Chỉ có tôi, còn quá nhỏ để hiểu được nỗi lo lắng ấy.

Trên sân ngày càng đông người, các anh chị đều đến với người nhà, chỉ có tôi vẫn đứng một mình. “Sao mẹ lâu thế?” Tôi bồn chồn mong ngóng. Bỗng có tiếng xe quen quen. Đúng là xe nhà mình rồi! Tôi đứng im lắng nghe, chờ đợi. Có tiếng người bước tới gần.

   -  Sao đứng đây một mình vậy con?

Mẹ ôm tôi âu yếm:

-  Con chào thầy đi, sau này thầy sẽ dạy con đấy!

Tôi ngơ ngác, ngoáy sang xung quanh. Tôi đâu biết thầy đứng chỗ nào. Một bàn tay ấm nóng nắm lấy tay tôi:

-     Thầy chào con!- Giọng thầy trầm ấm.

Tôi lúng túng quay lại hướng giọng nói, lí nhí: “Con chào thầy ạ!” Thầy cười rồi quay sang mẹ:

-     Chị ở đây với cháu nhé. Giờ tôi vào học chữ nổi để sau này về đọc bài của cháu.

Thầy xoa đầu tôi trìu mến.

Buổi chiều hôm ấy, lớp Tiền Hoà Nhập chúng tôi bịn rịn chia tay nhau, chẳng ai dám hứa hẹn điều gì. Mọi người luôn miệng dặn dò nhau: Hãy cố gắng nhé, nhớ viết thư đấy.

Chiều tắt nắng thì mẹ và tôi về tới. Vừa dừng xe, bé Vân Anh đã chạy ra ríu rít cầm tay dắt tôi vào nhà. Bố nấu một bữa tối đặc biệt để đón mừng con gái bố “Tốt nghiệp”. Tôi về nhà trong lòng trộn rộn một niềm vui khó tả. Tôi hạnh phúc trong sự chăm bẵm, nâng niu của cả nhà. Và thẳm sâu còn một điều khiến tôi rất nóng lòng chờ đợi: Ngày được đi học. Tôi sẽ được chuyển đến một môi trường mới. nghe mọi người nói là lớp học sắp tới của tôi có nhiều bạn lắm. Tôi háo hức hỏi Vân Anh, nó cũng chẳng biết gì nhiều hơn tôi. Thế là tôi níu áo mẹ hỏi hết chuyện này đến chuyện khác về trường học, lớp học của mình. Tôi giục bố đi mua đồ dùng cho năm học mới: nào cặp sách, quần áo, mũ dép. Chỉ còn thiếu sách giáo khoa và vở viết, những cái đó tôi chẳng dùng được nên không mua. Mùa hè lâu thật lâu cuối cùng cũng hết và cái ngày tôi mong đợi đã đến.

Tối hôm trước, mẹ đã dặn hai chị em sáng mai phải dậy thật sớm để sửa soạn đi khai giảng. Nhưng nằm nhắm mắt mà tôi không tài nào ngủ được, trong đầu cứ tưởng tượng đến ngày mai: các bạn đông thật đông, hết người này đến người khác tới làm quen với tôi, hỏi tên tôi và ai cũng yêu mến tôi. Rồi còn rất nhiều thầy cô nữa… Những ý nghĩ cứ trộn rộn trong lòng. Sáng không chờ mẹ gọi tôi đã dậy từ rất sớm. Mẹ đưa hai chị em tới trường. Chúng tôi súng sính trong bộ quần áo mới, cặp sách tung tẩy trên lưng. Cả nhà cũng tíu ta tíu tít theo chúng tôi. Bố dặn dò mẹ cái gì đó rồi quay lại chào tạm biệt hai chị em:

-     Hai cô sinh viên của bố đi học giỏi nhé!

Không khí buổi sáng mùa thu êm ả, dễ chịu. Nó làm cho con người ta thấy sảng khoái, yêu đời hơn. Trường học nằm trong làng. Tôi sung sướng hít hà hương thơm dịu ngọt của lúa sắp được gặt hoà quyện trong gió. Tôi tò mò lắng nghe những tốp học sinh vừa đi trên đường vừa thì thầm nói chuyện. Hình như họ đang bàn tán về tôi! Rồi một đứa bỗng nói lớn:

-     Ê, con bé kia bị mù mà cũng đi học kìa chúng mày ơi!

Nhưng mẹ đã đạp xe nhanh hơn, tôi không nghe được gì nữa. Ba mẹ con tới cổng trường. Tôi cảm giác được trường rộng lắm còn có nhiều phòng học nữa, chứ không phải như trường cũ của tôi. Mọi thứ lạ lẫm với tôi quá! Mẹ dắt tay tôi rời xa đám đông ồn ào kia còn Vân Anh thì tíu tít hòa với các bạn. Tự nhiên tôi không thấy vui như ở nhà nữa. Một nỗi lo lắng chợt ùa đến, tôi níu tay mẹ hỏi:

-     Mẹ ơi, có nhiều bạn lắm phải không? Có ai không nhìn được như con không mẹ?

Mẹ xiết chặt tay tôi không nói nhưng sự yêu thương, động viên ấm áp từ mẹ đã lan qua tôi khiến tôi yên tâm hơn. Khi các bạn không còn ồn ào, thì mẹ đưa tôi vào xếp hàng. Tôi hoảng sợ giữ chặt tay mẹ. Mẹ đang tìm lời dỗ dành tôi thì lại có tiếng rì rầm bàn tán:

-     Nó bị mù đấy… Eo ơi!

-     Thế sao nó đi học được nhỉ?

-     Thôi đừng gần nó nhỡ bị lây đấy!

Tôi nép sát vào mẹ, chực khóc òa. Tôi cảm giác như có nhiều người vây quanh tôi lắm, điều đó khiến tôi càng lo lắng. Bỗng có tiếng nói ấm áp quen quen:

-     Sao chỗ này lộn xộn thế này? Xếp hàng chưa các em?

Đám học sinh vội dạt ra trở về hàng. Rồi người ấy tới gần âu yếm xoa đầu tôi:

-     Con đi theo thầy nào. Giờ sẽ không ai trêu con nữa đâu, có thầy ở đây rồi. Mẹ sẽ ra chờ con ở ngoài nhé.

Nói rồi thầy nắm tay tôi. Tôi chần chừ không chịu buông tay mẹ nhưng thầy nhẹ nhàng gỡ tay tôi dẫn đi.

Ngày đến trường đầu tiên của tôi đã diễn ra như thế. Tôi về nhà, lòng hoang mang, lo sợ. Ngày mai! Tôi sẽ đến lớp. Sẽ như thế nào khi không có mẹ ở đó với tôi?

Buổi sáng mẹ lại đưa hai chị em đi học. Hôm nay tôi không nói, cũng chẳng cười, trong lòng thấp hỏm, băn khoăn. Tới trường, mẹ dịu dàng nắm tay tôi đưa vào lớp. Tôi nép sát mẹ, ngập ngừng, bối rối.

Mẹ về rồi, tôi ngồi một mình một bàn. Tôi cố gắng thu mình lại chỉ mong sao các bạn sẽ không nhìn thấy tôi, sẽ quên tôi đi và sẽ không bàn tán nữa. Tôi biết mọi người vẫn đang xì xào to nhỏ. Thế rồi cô giáo cũng vào lớp và bài giảng của cô đã làm tôi quên tất cả. Tôi cùng cả lớp chăm chú nghe giảng, chăm chú viết bài. Bỗng một bạn hỏi:

- Cô ơi, có bạn nào cứ gõ bàn ấy ạ?

Tôi giật mình, hốt hoảng. Cô giáo cũng dừng lại tìm kiếm. Mồ hôi tôi đẫm trán. Tôi ngập ngừng không dám viết tiếp. Tôi biết tiếng động đó là do tôi gây ra. Hồi trước ở lớp cũ, mỗi lần viết là các anh chị lại chọc nhau: “Tụi mình đang cho gà mổ thóc đó”. Nhưng khi ấy tất cả đều giống nhau nên mọi người đã cười ồ lên vui vẻ. Còn bây giờ chỉ một mình tôi là viết như vậy thôi.

-     Lớp mình có bạn viết chữ nổi nên mới phát ra tiếng động như vậy. Không có gì đâu các em. – cô giáo nhẹ nhàng giải thích.

Nghe cô nói mà nước mắt tôi lưng tròng. Từ đó đến cuối giờ tôi ngồi lặng lẽ không dám viết nữa. Cô giáo tới động viên nhưng tôi chỉ cúi đầu không nói. Cuối cùng thì mẹ cũng đến, tôi xà vào lòng mẹ òa lên nức nở. Bao nhiêu ấm ức phải chịu đựng, bao nhiêu thứ đã xảy ra, tại sao mẹ không ở đây với tôi? Mẹ dỗ tôi, giọng nghẹn ngào, xa xót. Bố chào đón hai mẹ con bằng nụ cười thấu hiểu. Và cũng từ hôm ấy tôi nhất định không chịu đi học. Tôi sợ cái tiếng cười rúc rích của mấy bạn trong lớp, sợ những tiếng hét: "Mù! Mù!" vọng lại từ xa ở đâu đó trong sân trường, sợ tiếng viết chữ lộp cộp đã trở nên rõ mồn một trong sự lặng phắc của cả lớp. Mỗi khi nghĩ đến ngày hôm ấy tôi lại rơm rớm chực khóc. Bố mẹ thương quá nên chỉ lặng lẽ thở dài buồn bã.

Thế rồi mùa đông đã đến, lão thần già lạnh giá hăm hở gõ cửa và thổi những làn hơi lạnh cóng người vào từng căn nhà đóng kín. Có lẽ cuộc đời cô bé khiếm thị sẽ mãi mãi khép kín, chìm lấp nếu không có một ngày mùa đông buốt giá nhưng vô cùng tuyệt diệu ấy.

Tối đó, khi cơn gió mùa đông bắc đang ù ù kêu réo ngoài song cửa, những hạt mưa phùn lất phất như càng muốn tiếp thêm cho sức mạnh của gió, trời buốt căm căm, ai cũng cuộn mình trong chiếc chăn bông ấm áp, bỗng nhà tôi có tiếng gọi cổng. Bố ngạc nhiên.

Tôi ngỡ ngàng, bối rối. Thầy! Thầy đạp xe mang giấy viết đến cho tôi. Tiếng thầy run run, đứt quãng vì lạnh. nhưng sâu trong giọng nói ấy tôi tìm thấy được sự yêu thương, trìu mến. Một cảm giác ấm áp tràn ngập lòng tôi:

- Ngày mai con đi học nhé! Cô giáo và các bạn nhớ con lắm đấy!

Tôi nghẹn ngào không nói. Nhưng không còn cảm giác run sợ nữa, trong tôi lúc này là một lòng quyết tâm vững chắc. “Vâng, con sẽ đi học thầy ơi! Ngày mai nhất định con sẽ đi học.”

Và kể từ ngày hôm ấy, mười lăm năm đã trôi qua. Giờ đây cô bé ngày nào đã là một cử nhân sư phạm. Con lại bước tiếp con đường của thầy và con cũng sẽ thắp sáng những ước mơ, những cuộc đời kém may mắn như thầy đã làm.

Đây là tâm sự con xin kính tặng thầy Thân Thanh Đạm và các thầy cô của trường tiểu học Minh Khai và trường trung học cơ sở Mỹ Độ. Con xin gửi đến các thầy, các cô, những người đã cho con ngày hôm nay những lời tri ân sâu sắc nhất!

ĐÀO THỊ LỆ XUÂN